o Grassie

1927

Günter Grass przychodzi na świat 16 października w Wolnym Mieście Gdańsku, w dzielnicy Wrzeszcz.

1933-44

Szkoła powszechna i gimnazjum w Gdańsku. Członek organizacji Jungvolk i Hitlerjugend.

1944-45

Wcielenie do artylerii przeciwlotniczej jako pomocnika i powołanie do paramilitarnej Służby Pracy Rzeszy oraz do wojska. Przydzielenie do jednostki Waffen-SS w dziesiątej dywizji pancernej Frundsberg. Ranny pod Chociebużem (Cottbus) trafia do lazaretu w Mariańskich Łażniach (Marienbad), a następnie trafia do amerykańskiego obozu niemieckich jeńców wojennych w Bawarii.

1946

Praca w gospodarstwie rolnym, a następnie w kopalni potasu pod Hildesheimem.

1947-48

Praca w warsztatach kamieniarskich w Düsseldorfie przy wykuwaniu nagrobków.

1948-52

Studia rzeźby i grafiki w Akademii Sztuk Pięknych w Düsseldorfie u prof. Seppa Magesa oraz Otto Pankoka.

1953-56

Studia rzeźbiarskie w Wyższej Szkole Sztuk Plastycznych w Berlinie u prof. Karla Hartunga.

1955

III miejsce w konkursie poetyckim zorganizowanym przez Süddeutscher Rundfunk za wiersz Lilie ze snu. Członkostwo w literackiej Grupie 47. Pierwsza wystawa rzeźb i grafik w Stuttgarcie. Publikacja wierszy i opowiadania Meine grüne Wiese (Moja zielona łąka) w czasopiśmie Akzente.

1956

Pierwsza publikacja książki Die Vorzüge der Windhühner (Zalety przepiórek).

1957

Prapremiera sztuki Hochwasser (Powódź) na scenie studenckiej we Frankfurcie nad Menem. Prapremiera baletu Stoffreste (Resztki) w miejskim teatrze w Essen.

1958

Pierwsza po wojnie podróż do Polski. Prapremiera sztuki Onkel, Onkel (Wujek, Wujek) w Kolonii. Nagroda Grupy 47 po odczytaniu rękopisu powieści Blaszany bębenek. Nagroda Koła Kultury Ogólnokrajowego Związku Przemysłu Niemieckiego

1959

Die Blechtrommel (Blaszany bębenek) – publikacja w Niemczech powieści inicjującej tzw. Gdańską Trylogię. Balet Die Gans und fünf Köche (Pięciu kucharzy) w Aix-les-Bains i Bonn. Prapremiera jednoaktówki Noch zehn Minuten bis Buffalo (Jeszcze dziesięć minut do Buffalo) w teatrze w Bochum. Beritten hin und zurück (Zacałowany) we Frankfurcie nad Menem. Nagroda miasta Bremy (Bremer Literaturpreis). Druga podróż do Polski.

1960

Gleisdreieck (Torowisko) – tom wierszy i reprodukcji prac graficznych. Literacka Nagrodę Stowarzyszenia Krytyków Niemieckich. Trzecia podróż do Polski.

1961

Kot i mysz (Katz und Maus) – druga część Trylogii Gdańskiej. Prapremiera sztuki Die bösen Köche (Źli kucharze) w berlińskim Teatrze im. Schillera. Pierwsze spotkanie z Willy Brandtem i początek politycznego zaangażowania w jego kampanię wyborczą. List otwarty do Anny Seghers w związku z budową Muru Berlińskiego.

1962

Nagroda Najlepszej Książki Zagranicznej dla francuskiego przekładu Blaszanego bębenka.

1963

Psie lata - ostatnia część Trylogii Gdańskiej. Członkostwo w Berlińskiej Akademii Sztuk.

1964

Prapremiera Goldmäulchen (Złoty pyszczek) na monachijskiej scenie kameralnej.

1965

Udział w kampanii wyborczej na rzecz SPD. Nagroda im. Georga Büchnera Niemieckiej Akademii Języka i Literatury. Honorowy doktorat Kenyon College w USA.

1966

Prapremiera sztuki Die Plebejer proben den Aufstand w berlińskim Teatrze im. Schillera. Ekranizacja filmowa noweli Kot i mysz w reżyserii Hansjürgena Pohlanda.

1967

Publikacja zbioru wierszy i rysunków Ausgefragt, nagrodzonego medalem im. Carla von Ossietzky’ego przez Kuratorium Berlińskiej Sekcji Międzynarodowej Ligi Praw Człowieka.

1968

Über das Selbstverständliche (O tym, co oczywiste) - mowy, rozprawy, listy otwarte i komentarze. Nagroda im. Theodora Fontany.

1969

Örtlich betäubt (Miejscowe znieczulenie). Prapremiera sztuki Davor w Teatrze im. Schillera w Berlinie. Nagroda im. Theodora Heussa. Utworzenie socjaldemokratycznej inicjatywy wyborczej i podróże wyborcze na rzecz SPD.

1970

Prapremiera baletu Die Vogelscheuchen (Strachy na wróble) w berlińskiej Operze Niemieckiej. Podróż do Warszawy w składzie oficjalnej delegacji rządowej kanclerza Willy Brandta i podpisanie polsko-niemieckiego układu o podstawach normalizacji wzajemnych stosunków.

1971

Gesammelte Gedichte (Wiersze zebrane).

1972

Aus dem Tagebuch einer Schnecke (Z dziennika ślimaka). Początek współpracy z Galerią i Pracownią Graficzną Anzelma Dreherau.

1973

Mariazuehren (Mariikuchwale) - wiersze i grafiki oraz zdjęcia Marii Ramy.

1974

Der Bürger und seine Stimme (Obywatel i jego głos) - zbiór mów, rozpraw i komentarzy. Liebe geprüft (Miłość zbadana) – siedem akwafort i wiersze. Grass występuje z kościoła katolickiego.

1976

Mit Sophie in die Pilze gegangen (Zbierając z Zofią grzyby) - litografie i wiersze. Czasopismo L’76 (z Heinrichem Böllem i Carolą Stern). Udział w wyborach do Bundestagu z ramienia partii SPD (z Siegfriedem Lenzem). Honorowy doktorat Uniwersytetu Harwarda w USA.

1977

Der Butt (Turbot). Nagroda Premio Letterario Internazionale Mondello w Palermo. Als vom Butt nur die Gräte geblieben war (Gdy z turbota pozostała jedynie ość) - siedem akwafort i wiersze. Początek współpracy z drukarzem Fritzem Margullem.

1978

Pierwsze międzynarodowe kolloquium tłumaczy Grassa (Turbot). Denkzettel (Reprymenda) - zbiór politycznych mów i przemówień z lat 1965-1976. Międzynarodowa nagroda literacka Premio Letterario Viareggio. Utworzenie fundacji nagrody im. Alberta Döblina w Berlińskiej Akademii Sztuk. Kaszubski medal Aleksandra Majakowskiego w Gdańsku.

1979

Das Treffen in Telgte (Spotkanie w Telgte). Blaszany bębenek w reżyserii Völkera Schlöndorffa zostaje nagrodzony Niemiecką Nagrodą Filmową, Złotą Palmą w Cannes oraz w 1980 Oscarem za najlepszy film zagraniczny.

1980

Kopfgeburten oder Die Deutschen sterben aus (Płody umysłu). Aufsätze zur Literatur – zbiór rozpraw o literaturze. Grass zakłada wydawnictwo L’80. Dłuższa przerwa w pracy literackiej, ponowne zwrócenie się ku rzeźbie.

1981

Podróż do Gdańska. Spotkanie ze studentami i pracownikami Uniwersytetu Gdańskiego.

1982

Grass wstępuje do SPD. Nagroda Antonio-Feltrinelli w dziedzinie prozy. Zeichnen und Schreiben. Band I - rysunki i teksty z lat 1954-1977. Vatertag (Dzień ojca) - cykl 22 litografii. Im Hinterhof - reportaż z podróży do Nikaragui.

1983

Ach Butt, dein Märchen geht böse aus (Ach, Turbocie! Twoja baśń kończy się źle) - wiersze i akwaforty. Grass zostaje Prezydentem Akademii Sztuk w Berlinie.

1984

Zeichnen und Schreiben. Band II - II tom tekstów i prac graficznych z lat 1972-1982. Widerstand lernen - mowy polityczne z lat 1980-1983.

1985

Utworzenie Alfred-Döblin-Haus w Wewelsfleth na rzecz pisarzy.

1986

Die Rättin (Szczurzyca). In Kupfer, auf Stein - zbiór litografii i miedziorytów z lat 1972-1986. Przeprowadzka z Hamburga do miejscowości Behlendorf pod Lubeką.

1987

Publikacja 10-tomowego zbioru dzieł literackich. Współpraca z perkusistą jazzowym Günterem Baby Sommerem przy Es war einmal ein Land – połączenie prozy, liryki i muzyki.

1988

Zunge zeigen (Pokazać język) - 12-częściowy poemat i cykl ilustracji oraz zbiór grafik Calcutta.

1989

Skizzenbuch (Szkicownik). Grass występuje z Akademii Sztuk w Berlinie zarzucając jej brak solidarności z Salmanem Rushdie.

1990

Totes Holz (Martwy las) - tom grafik oraz tekstów. Kahlschlag in unseren Köpfen - zbiór litografii. Schreiben nach Auschwitz (Pisanie po Auschwitz) - wykłady z poetyki na Uniwersytecie Frankfurckim. Deutscher Lastenausgleich (Niemiecka sprawiedliwość) – mowy i rozmowy. Ein Schnäppchen aus DDR: letzte Reden vorm Glockengeläut (Kąsek zwany NRD). Deutschland, einig Vaterland? – zapis polemiki z Rudolfem Augsteinem. Tytuł doktora honoris causa Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu.

1991

Ein Werkstattbericht (Raport z pracowni) – album dokumentujący twórczość pisarza. Brief aus Altdöbern (List z Altdöbern) - esej. Gegen die verstreichende Zeit - mowy, rozprawy i rozmowy z lat 1989-1991.

1992

Unkenrufe (Wróżby kumaka). Rede vom Verlust. Nagroda Premio Grinzane Cavour. Ufundowanie i powołanie Fundacji im. Daniela Chodowieckiego. Wystąpienie z SPD.

1993

Novemberland (Listopadia) - tom 13 sonetów. Nagroda Premio Hidalgo w Madrycie. Nagroda Premio Comites. Honorowe Obywatelstwo Miasta Gdańska. Nadanie tytułu doktora honoris causa Uniwersytetu Gdańskiego. Da sagte der Butt (Wtedy Turbot powiedział) – projekt literacko-muzyczny z Günterem Baby Sommer. Wydawnictwo Steidl przejmuje prawa do publikacji dzieł Grassa na całym świecie.

1994

In Kupfer, auf Stein – grafiki. Wielka Nagroda Literacka Bawarskiej Akademii Sztuk Pięknych. Medal Universidad Complutense w Madrycie. Nagroda im. Karela-Čapka w Pradze (razem z Philipem Rothem). Powrót do malarstwa akwarelowego.

1995

Ein weites Feld (Rozległe pole). Niemiecko-japońska korespondencja z Kenzaburő Ôe. Medal Hermanna Kestena. Nagroda im. Hansa Fallady.

1996

Nagroda Sonninga Uniwersytetu w Kopenhadze. Nagroda Thomasa Manna Miasta Lubeki.

1997

Fundsachen für Nichtleser (Rzeczy znalezione. Dla tych, co nie czytają) – zbiór akwarel i wierszy. 16-tomowe wydanie dzieł zebranych. Powołanie Fundacji na rzecz Romów przyznającej nagrodę Otto Pankoka. Film Szczurzyca w reżyserii Martina Buchhorna.

1998

Lübecker Werkstattbericht – zbiór wykładów. Grass ponownie wstępuje do Berlińskiej Akademii Sztuk. Nagroda Fritza Bauera.

1999

Mein Jahrhundert (Moje stulecie) – zbiór opowiadań i akwarel. Auf einem anderen Blatt - rysunki. Vom Abenteuer der Aufklärung (O przygodzie oświecenia) -rozmowy warsztatowe z Harro Zimmermanem. Der lernende Lehrer. Nagroda Prinz-von-Asturien. Literacka Nagroda Nobla.

2000

Nie wieder schweigen (Nigdy więcej milczenia) – przemowa podczas Światowego Kongresu Międzynarodowego PEN w Moskwie. Ohne Stimme (Bez głosu) – mowy na rzecz narodów Romów i Sinti Grass wspólnie z Peterem Rühmkorfem powołuje do życia Fundację Wolfganga Koeppena. Ich erinnere mich… (Pamiętam…) – tekst z wydanego w 2001 roku przez Martina Wälde zbioru Przyszłość pamięci z okazji spotkania (02.10.2000 r.) w Wilnie Czesława Miłosza, Wisławy Szymborskiej, Güntera Grassa oraz Tomasa Venclovy.

2001

Fünf Jahrzenhnte (Pięć dziesięcioleci) - raport warsztatowy. Mit Wasserfarben - akwarele. Nagroda Viadriny Europejskiego Uniwersytet Viadrina we Frankfurcie nad Odrą.

2002

Im Krebsgang (Idąc rakiem). Gebrannte Erde (Spalona ziemia) - cykl rzeźb. In einem reichen Land. Zeugnisse des alltäglichen Leidens an der Gesellschaft (W bogatym kraju) - z Danielą Dahn i Johano Strasser Grass. Otwarcie Domu Güntera Grassa w Lubece.

2003

Letzte Tänze (Ostatnie tańce) – wiersze i rysunki. Listy Güntera Grassa i Helen Wolff 1959-1994. Doktorat honorowy Uniwersytetu w Lubece.

2004

Lyrische Beute – wiersze i rysunki z ostatnich pięćdziesięciu lat. Der Schatten (Cień) cykl grafik do baśni Hansa Christiana Andersena.

2005

Nagroda Hansa Christiana Andersena. Freiheit nach Börsenmaß – Geschenkte Freiheit. Zwei Reden zum 8.Mai 1945 (Wolność na miarę giełdy – wolność podarowana. Dwie mowy z okazji 8 maja 1945 roku). Spotkanie w Gdańsku z tłumaczami powieści Blaszany bębenek. Wir leben im Ei (Żyjemy w jajku) – historie z pięciu dziesięcioleci. Premiera filmu Unkenrufe (Wróżby kumaka) Roberta Glińskiego. W kampanii wyborczej do parlamentu Günter Grass angażuje się na rzecz czerwono-zielonego projektu.

2006

Beim Häuten der Zwiebel (Przy obieraniu cebuli) – wspomnienia, w których Grass przyznaje się publicznie do członkostwa w Waffen-SS.

2007

Dummer August – zbiór wierszy i litografii. Catalogue Raisonné – akwaforty i litografie. Korespondencja Uwe Johnson/Anna Grass/Günter Grass. Nagroda im. Ernsta Tollera.

2008

Die Box. Dunkelkammergeschichten (Skrzynka).

2009

Udział w otwarciu Gdańskiej Galerii Güntera Grassa i 1. edycji festiwalu Grassomania w Gdańsku-Wrzeszczu. Unterwegs von Deutschland nach Deutschland (W drodze z Niemiec do Niemiec).

2010

Grimms Wörter. Eine Liebeserklärung (Słowa Grimmów. Deklaracja miłości).

2012

Eintagsfliegen. Gelegentliche Gedichte - ilustrowany tom wierszy. Co musi zostać powiedziane - kontrowersyjny wiersz stanowiący komentarz wobec konfliktu irańsko-izraelskiego.

2013

W Niemczech ukazuje się korespondencja Grassa i Willy’ego Brandta.

2014

Pisarz odwiedza Gdańsk podczas 6. edycji festiwalu Grassomania i odsłania rzeźbę Turbot pochwycony na przedprożu Gdańskiej Galerii Güntera Grassa.

2015

29 stycznia w Domu Grassa w Lubece pisarz otwiera wystawę Po prawdże to piękny sztatek beł, nawiązującą do jego powieści Idąc rakiem. 13 kwietnia umiera w szpitalu w Lubece.